
สาเหตุของปัญหาชักโครกกดไม่ลงที่มักเกิดในช่วงหน้าฝน รวมถึงสาเหตุอื่นที่อาจเกิดขึ้นได้ และวิธีแก้ไขปัญหาแบบตรงจุด
เมื่อเข้าสู่ช่วงหน้าฝน หลายบ้านอาจพบปัญหากวนใจอย่าง “กดชักโครกไม่ลง” หรือกดแล้วน้ำระบายช้ากว่าปกติ ซึ่งปัญหานี้เกิดได้จากหลายสาเหตุ ไม่ว่าจะเป็นสาเหตุจากระดับน้ำในดินหรือท่อระบายน้ำสาธารณะ ตลอดจนสาเหตุอื่น ๆ ที่อาจไม่เกี่ยวข้องกับช่วงหน้าฝน (แต่มาเกิดปัญหาในช่วงฤดูฝน) เช่น สิ่งของอุดตันในท่อ คราบไขมันและสิ่งสกปรกสะสมภายในท่อ หรือปริมาณน้ำในถังพักน้ำไม่เพียงพอสำหรับการชำระล้าง
ปัญหาเหล่านี้สามารถแก้ไขเองในเบื้องต้นก่อนได้ เช่น ใช้ที่ปั๊มส้วมหรือยางปั๊มส้วมเพื่อดันสิ่งอุดตันในท่อระบายน้ำออก ใช้น้ำยาล้างท่อช่วยกำจัดคราบไขมัน (สารอินทรีย์) ที่เกาะสะสมภายในท่อระบายน้ำ ใช้งูเหล็กล้วงท่อเพื่อกำจัดสิ่งอุดตันที่อาจค้างอยู่ในท่อระบายน้ำ หรือแม้แต่การเรียกเทศบาลเพื่อให้บริการสูบส้วมที่บ้าน
อย่างไรก็ตาม หากลองแก้ปัญหาด้วยตนเองในเบื้องต้นแล้ว ชักโครกก็ยังกดไม่ลงหรือส้วมราดไม่ลงเช่นเคย อาจเกิดจากสาเหตุใดสาเหตุหนึ่งต่อไปนี้
บ้านเก่าหลายหลังยังคงใช้ระบบบ่อเกรอะ-บ่อซึมในการบำบัดน้ำเสีย โดยหลักการทำงานของบ่อซึมคือการปล่อยน้ำที่ผ่านการตกตะกอนแล้วจากบ่อเกรอะซึมลงสู่ชั้นดินตามธรรมชาติ ซึ่งหากในช่วงหน้าฝนมีฝนตกต่อเนื่องเป็นเวลานาน ดินรอบบ่อซึมจะเต็มไปด้วยน้ำจนอยู่ในสภาวะ “อิ่มตัว” (Soil Saturation) ส่งผลให้ไม่สามารถรับน้ำจากบ่อซึมได้อีก น้ำเสียจึงระบายออกได้ช้าลงหรือไม่สามารถระบายออกได้เลย
เมื่อน้ำในบ่อซึมไม่สามารถ “ซึม” ออกไปในดินได้ น้ำเสียจะย้อนกลับขึ้นมาที่สุขภัณฑ์ภายในบ้าน ทำให้เกิดอาการส้วมราดไม่ลง ชักโครกกดไม่ลง น้ำระบายช้า หรือมีน้ำเอ่อล้นกลับขึ้นมาได้
ในบางพื้นที่ที่เกิดน้ำท่วมขัง ระดับน้ำภายในท่อระบายน้ำสาธารณะสูง ส่งผลให้น้ำที่ออกจากถังบำบัดน้ำเสียไม่สามารถไหลออกสู่ระบบสาธารณะได้ตามปกติ น้ำเสียจึงสะสมอยู่ภายในท่อและถังบำบัดมากขึ้นเรื่อยๆ จนส่งผลให้ชักโครกกดไม่ลง น้ำไหลช้า หรือเกิดการย้อนกลับของน้ำเสียภายในบ้าน ปัญหานี้มักพบในพื้นที่ลุ่มต่ำ ชุมชนที่เกิดน้ำท่วมซ้ำซาก หรือช่วงที่มีฝนตกหนักต่อเนื่องหลายวัน
มักเกิดในกรณีที่ล้างสุขภัณฑ์ด้วยน้ำยาทำความสะอาดบ่อยเกินไป ทำให้จุลินทรีย์ที่ทำหน้าที่ย่อยสลายสิ่งปฏิกูลในถังบำบัดค่อย ๆ ตายไป หรือเป็นห้องน้ำที่ไม่ค่อยใช้งานทำให้จุลินทรีย์ไม่มีอาหารในการดำรงชีวิต หรืออาจเกิดจากขนาดของถังบำบัดเล็กเกินกว่าจำนวนผู้ใข้งาน จึงส่งผลให้การบำบัดน้ำเสียไม่มีประสิทธิภาพเพียงพอ
ในระบบสุขาภิบาลของบ้านจำเป็นต้องมี “ท่ออากาศ” เพื่อช่วยปรับสมดุลแรงดันอากาศภายในท่อระบายน้ำ หากท่ออากาศเกิดการอุดตันจากใบไม้ เศษขยะ หรือรังนก หรือบ้านบางหลังไม่ได้ติดตั้งท่ออากาศในตำแหน่งที่เหมาะสมตั้งแต่แรก จะทำให้อากาศภายในท่อไหลเวียนไม่สะดวก ผลที่ตามมาคือ เมื่อกดชักโครกน้ำจะไหลลงช้า เกิดเสียงอากาศดูดภายในท่อ หรืออาจมีฟองอากาศผุดขึ้นมาที่สุขภัณฑ์
ในท่อระบายน้ำรอบบ้านอาจมีเศษขยะขนาดใหญ่ปนคราบไขมันอุดตันได้ รวมถึงปัญหาที่หลายคนอาจนึกไม่ถึงคือ รากฝอยหรือรากไม้ขนาดเล็กสามารถชอนไชเข้าไปตามรอยต่อหรือรอยแตกร้าวของท่อน้ำเสียและบ่อเกรอะได้ เมื่อเวลาผ่านไป รากไม้จะขยายตัว ส่งผลให้เกิดการอุดตันและระบายน้ำได้ยากขึ้น สังเกตได้จากระดับน้ำในคอห่านที่เปลี่ยนไป
อีกหนึ่งสาเหตุสำคัญคือการออกแบบและติดตั้งระบบท่อน้ำเสียที่ไม่ได้มาตรฐาน โดยเฉพาะเรื่องความลาดเอียงของท่อและตำแหน่งการติดตั้งถังบำบัดน้ำเสีย
ท่อระบายน้ำควรมีความลาดเอียงประมาณ 1-2% หรือประมาณ 1-2 เซนติเมตรต่อระยะทาง 1 เมตร (คิดเป็นมุมประมาณ 0.6-1.2 องศา) เพื่อให้น้ำและของเสียไหลได้อย่างเหมาะสม หากท่อมีความลาดเอียงน้อยเกินไป ของเสียจะตกค้างสะสมจนเกิดการอุดตัน แต่หากลาดเอียงมากเกินไป น้ำจะไหลเร็วจนไม่สามารถพาของเสียออกไปได้ทั้งหมด
โดยทั่วไป ถังบำบัดน้ำเสียควรติดตั้งใกล้กับห้องน้ำมากที่สุดเท่าที่สภาพพื้นที่เอื้ออำนวย โดยแนวทางปฏิบัติทั่วไปมักไม่ควรอยู่ห่างจากโถสุขภัณฑ์เกินประมาณ 10-15 เมตร เพราะระยะทางที่ยาวเกินไปอาจเพิ่มโอกาสเกิดการตกค้างของของเสียภายในท่อได้
ปัญหาชักโครกกดไม่ลง หากปล่อยทิ้งไว้อาจลุกลามจนเกิดปัญหาน้ำเอ่อล้น กลิ่นไม่พึงประสงค์ หรือระบบสุขาภิบาลเสียหายได้ โดยเฉพาะในช่วงหน้าฝนที่ระบบระบายน้ำต้องรับภาระมากกว่าปกติ หากลองแก้ไขเบื้องต้นแล้วอาการยังไม่ดีขึ้น ควรให้ผู้เชี่ยวชาญเข้าตรวจสอบระบบท่อและระบบบำบัดน้ำเสียอย่างละเอียด เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงและแก้ไขได้อย่างตรงจุด ช่วยให้ห้องน้ำกลับมาใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพและไม่กวนใจ
SCG Home Online เป็น E-Commerce Online Shopping จาก SCG (บริษัทปูนซิเมนต์ไทยจำกัด มหาชน) ซึ่งเป็นแบรนด์ผู้ผลิตสินค้าวัสดุก่อสร้างชั้นนำของประเทศไทย โดย SCG Home Online เป็นแพลตฟอร์มช้อปปิ้งออนไลน์เพื่อคนรักบ้าน ก่อตั้งมาตั้งแต่ปี 2562 ภายใต้บริษัท SCG Distribution จำกัด จัดทำขึ้นเพื่อตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคในปัจจุบันที่ต้องการความสะดวกสบายในการสั่งซื้อสินค้าและบริการ
ทีม Content Creator จบการศึกษาด้านสถาปัตยกรรมสาขาต่าง ๆ มีประสบการณ์ทำงานในวงการออกแบบและก่อสร้าง มีผลงานสร้างสรรค์คอนเทนต์มามากกว่า 10 ปี ในด้านความรู้เกี่ยวกับการก่อสร้าง วัสดุก่อสร้าง สินค้าและบริการเพื่อบ้าน ผลิตคอนเทนต์หลากหลายรูปแบบทั้งบทความ ภาพพร้อมคำบรรยาย อินโฟกราฟิก และวีดีโอ ผ่านสื่อต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นในรูปแบบหนังสือ แผ่นพับ นิทรรศการ จอมอนิเตอร์ ตลอดจนช่องทางออนไลน์ทั้งเว็บไซต์และสื่อโซเชียล